Weblog Leo Fijen: Grandchamp Areuse

Bloemen als boodschappers van het goede. 
"Het grootste kwaad dat er bestaat in de wereld is denken het kwaad te kunnen isoleren en zeggen: daar is het. Dat is zo erg, dat is een zonde. En het kwaad is dan altijd bij de ander, nooit bij jezelf. Wij leren hier juist dat het niet aan de ander ligt, maar bij jezelf begint. Dat is de grote weg naar zelfkennis die we als religieuzen, maar ook als mens moeten gaan." Zuster Minke de Vries mag dan al 75 jaar zijn, maar ze spuwt vuur als het kwaad ter sprake komt. En ze sluit zichzelf daarbij niet buiten spel. Vorig jaar is ze in Auschwitz geweest en heeft daar nog eens met eigen ogen gezien wat een mens een ander mens kan aandoen. De mens is de kroon op de schepping, maar juist hij kan tot een onmens worden. "Dat zie ik ook aan mezelf. Soms komt het onder religieuzen voor dat iemand almaar nare dingen doet. Mijn eerste gedachte is dan: was ze er maar niet. De ander wegduwen is zo menselijk", biecht zuster Minke met grote zelfkennis op.

Er alles aan doen dat de ander helemaal zichzelf wordt
Sinds mijn bezoek aan Caldey Island weet ik dat ik de confrontatie met mezelf aan moet gaan om de reis van mijn hoofd naar mijn hart te maken. Ik heb er alleen geen idee van hoe ik die confrontatie moet zoeken. Kan ik dat alleen of heb ik daar altijd de ander bij nodig? En durf ik mijn eigen hartstochten, mijn schaduwkanten en mijn onhebbelijkheden wel onder ogen te zien? Bovendien, wat moet God daar wel niet allemaal van denken? Deze vragen spoken door mijn hoofd wanneer ik op pad ga voor de tweede etappe van mijn reis langs Nederlandse abten en abdissen in Europa. Ik vertrek met mijn vragen naar zuster Minke de Vries. Bij de geboren Wassenaarse ben ik op het juiste adres, want ze reisde ooit af naar het oecumenisch vrouwenklooster Grandchamp in Zwitserland omdat ze als studente klassieke talen en kerkgeschiedenis in Leiden met haar bijbelgroepje eindeloos praatte over de vraag naar het kwaad in de wereld en toen werd gegrepen door het verhaal van een zuster uit Grandchamp. "Dat was mijn ommekeer in het leven, daar werd ik geroepen. Want die zuster leerde me dat het niet om de vraag naar het kwaad gaat, maar om het antwoord van God. Hij heeft de wereld zo eindeloos liefgehad, dat Hij zijn Zoon, zijn eigenste eigen gestuurd heeft om Zijn liefde te tonen aan de wereld", weet zuster Minke nog als de dag van gisteren. Ze was om en vertrok naar Zwitserland om de liefde van God te leren leven met elkaar in het klooster, maar ook in de wereld. Ze wilde het liefst in haar eigen kerk - de Nederlands Hervormde - blijven, maar wist dat er toen binnen die kerk geen hervormd klooster was. Dus werd het Grandchamp, ook omdat daar bewust geen kloostermuren waren en zijn: de zusters leven in stilte en eenzaamheid om het aangezicht van God te kunnen ervaren en juist daardoor te kunnen werken aan vrede en verzoening in kerk en wereld. "We proberen werkelijk de liefde van God met elkaar te leven. Dat betekent: open zijn voor de ander, er alles aan doen dat de ander werkelijk helemaal zichzelf wordt. We proberen elkaar te laten groeien. Dat vraagt heel veel van iedere zuster, ook van mij. Soms moet ik heel klein worden om de ander meer vertrouwen te geven inzichzelf. Het is belangrijker het antwoord van God in ons leven te verwerkelijken dan elke keer weer in die vraag naar het kwaad te blijven steken. Nou, dit is mijn  levenslange antwoord", aldus de ook nog op 75-jarige leeftijd gedreven zuster Minke.