Wereldontmoeting met James Kennedy



Soeterbeeck, 30 mei 2006

Wie is James Kennedy?
Zijn Nederlandse moeder en Amerikaanse vader worden verliefd op elkaar op de boot van de Holland-Amerika lijn. James Kennedy (42) brengt het grootste gedeelte van zijn leven in Amerika door. Hij verdiept zich daar in de geschiedenis en politieke cultuur van Nederland. In 2003 wordt hij hoogleraar Nieuwste Geschiedenis aan de Vrije Universiteit. Vanaf die tijd woont hij in Nederland met zijn Nederlandse vrouw Simone en hun drie kinderen.


James Kennedy en Wilfred Kemp op de Maas in Rotterdam (foto: RKK)

Nederland Gidsland
In 1960-1985 gaat het goed met Nederland. Dat vinden niet alleen de Nederlanders, ook internationaal wordt er zo naar ons gekeken. Volgens Kennedy kan Nederland de wereld laten zien hoe het leven geleefd moet worden, hoe de samenleving georganiseerd moet worden, en zelfs hoe de toekomst voor alle andere landen eruit zou gaan zien. Nederland lijkt het paradijs op aarde. Nederland als Gidsland.

Twijfel
Vanaf 1985, als de eerste kernwapens in Nederland worden geplaatst, slaat de twijfel toe, zegt Kennedy. Als tien jaar later de Nederlandse vredesmissie in Srebenica mislukt, wordt de twijfel openlijk geuit. 2002 markeert definitief het einde van een periode: de opkomst en dood van Pim Fortuyn laten zien dat de idealen van Nederland Gidsland niet meer worden onderschreven door het grootste deel van de bevolking.


James Kennedy en Wilfred Kemp (foto: RKK)

Individuele zoektocht
In de periode dat Nederland Gidsland is, zoeken kerkleden hun inspiratie vooral buiten de kerk, zegt Kennedy. Zij getuigen van een progressieve visie en sluiten zich aan bij mensenrechten- en milieuorganisaties. Tradities hebben afgedaan, evenals instituten en gezagsdragers. Religie wordt - ook door kerkleden - gezien als een individuele zoektocht naar waarheid en recht.

Gebrek aan identiteit
Het gevolg is dat in 2006 nog maar weinig mensen lid zijn van een organisatie of (christelijk) kerkgenootschap. Maar juist het lidmaatschap van organisaties bevordert de samenhang in de samenleving. Daarnaast zijn Nederlandse publieke instellingen onzeker over hun taak en missie, concludeert Kennedy in de Volzin-lezing 2005. Dit gebrek aan samenhang en identiteit wordt pijnlijk duidelijk als de multiculturele samenleving maar niet wil slagen.


Wilfred Kemp en James Kennedy bij de Essalam-moskee in Rotterdam
(foto: RKK)

Nieuwe identiteit voor Nederland
Het accent van het toekomstige Nederland ligt nu te veel op aanpassen en inburgeren. Om desastreuze gevolgen te voorkomen is het volgens James Kennedy noodzakelijk dat autochtonen en allochtonen samenwerken aan een nieuwe identiteit voor Nederland. Een Nederland waarop iedereen trots kan zijn, ongeacht de verschillende religieuze achtergronden van haar bewoners.

Service-info
James Kennedy: De deugden van een gidsland. Amsterdam, 2005