Alles moet kunnen op televisie

Een discussie over intimiteit op televisie. Reality programma’s hebben de hoogste kijkcijfers. We hebben seks voor de camera, gaan op zoek naar familieleden en ex-geliefden en onlangs werd in het Big Brother-huis de eerste baby geboren. Nieuw leven, dood, verdriet: waar ligt de grens? In de studio Marion Lutke, (presentator ‘Ik mis je’ EO), Bas Heijne (schrijver en journalist) en Ruud van Breugel (televisieproducent).

Big Brother
Bevallingen zijn er al lang op televisie. Maar zodra er sprake is van een bevalling in het Big Brother-huis, ontstaat er grote commotie. Zelfs het merendeel van de lezers van De Telegraaf vindt het te ver gaan. De intimiteit tussen moeder en kind mag blijkbaar niet zichtbaar zijn voor het oog van de kijkers. Maar zijn het verdriet en de emoties in programma’s als ‘Vermist’ (Tros), ‘Spoorloos’ (KRO) en ‘Ik mis je’ (EO) niet net zo goed mateloos intiem?

Eerlijk registreren
Marion Lutke is presentator van het televisieprogramma ‘Ik mis je' (EO). Zij maakt iedere aflevering een herinneringsfilm over overleden mensen, samen met de nabestaanden. ‘Het is ons niet begonnen om de grote emoties, maar om het eigen verhaal en de beleving van de nabestaanden. Zo bieden wij hulp en inspiratie bij rouwverwerking.’ Het gaat er volgens Lutke wel om dat je eerlijk registreert.


Bas Heijne (foto: rkk)

Gemonteerde werkelijkheid
Volgens schrijver en journalist Bas Heijne ziet de kijker de werkelijkheid niet: televisieprogramma’s laten een gemonteerde versie zien. Het beeld presenteert zichzelf wel als objectief, als niet-beïnvloed, maar is uiteindelijk de keuze van de maker. Hij bepaalt wat vastgelegd wordt of niet, hij ordent, manipuleert of, erger nog, ensceneert. Kortom, de programmamaker vormt de werkelijkheid.


Marion Lutke en Ruud van Breugel (foto: rkk)

Oog van de camera
Ruud van Breugel is de producent van het televisieprogramma ‘De Bevalling’ op SBS6. Dit programma is bijna 10 jaar op televisie. ‘Een bevalling is een mooie gebeurtenis. En dat kan geen kwaad in een wereld waarin al zoveel slecht nieuws is,’ aldus Van Breugel. De commotie rondom de bevalling in het Big Brother-huis richtte zich niet op de bevalling, maar op het kind. ‘De intimiteit tussen moeder en kind hoort niet uitgebreid voor het oog van de camera,’ zegt Van Breugel.

Oog van God
Vroeger voelden mensen zich gekend door hun God. Nu godsdienst een minder grote rol speelt, lijkt het of je pas mens bent als je je gekend weet door het oog van de camera, zegt Bas Heijne. Maar het reguleert zich vanzelf. Zodra er een overdaad aan intimiteit ontstaat, krijg je vanzelf te maken met de afvlakkende werking. Het is als met een pendule: van stilte naar lawaai, van lawaai naar stilte, aldus Heijne.

Panel
Het panelleden heeft eens goed gekeken en bestaat deze week uit Anita Witzier (KRO’s Memories), Jan Marijnissen (fractievoorzitter SP) en Sander de Kramer (schrijver/columnist).