Oorlogsdagboeken en filosofie voor kinderen

Frank en Goebbels
Het dagboek van Anne Frank kennen we allemaal. Maar ook Joseph Goebbels hield er één bij, van zijn jonge jaren tot aan het einde in de bunker in Berlijn. Eddy Habbema zette die twee dagboeken tegenover elkaar in de theatervoorstelling Anne/Goebbels, een confrontatie. Meral Polak en Victor Löw trekken er op dit moment mee door het land.  Waar Anne Frank nog wel eens gezien wordt als alleen maar slachtoffer, benadrukt Eddy Habbema haar kracht. “Ze is een vechter, een echte schrijfster, ze heeft een enorme innerlijke kracht!” Op zelfmedelijden zul je haar niet betrappen. Zulks in tegenstelling tot Joseph Goebbels, die bitter klaagt over de ‘beestachtige’ bombardementen op Duitsland en het onbegrip van de buitenlandse pers. Met de ‘oplossing van het Jodenprobleem’ daarentegen heeft hij geen moeite. Anders dan andere nazikopstukken is Goebbels geen opportunist. Hitler is voor hem een verlosser, die hij volgt tot in de dood. Hoe komt iemand zover? In zijn dagboekaantekeningen zie je hem evolueren van eenzaam buitenbeentje tot geniale propaganda minister. Een weg die uiteindelijk doodloopt. “Je ziet dat de manier van denken van Goebbels, gebaseerd op haat en kramp geen overlevingskansen had. Anne heeft het ook niet overleefd, maar het Joodse volk wel en datgene waar ze voor staat, openheid, creativiteit en zelfverantwoordelijkheid zal altijd overleven.”

- De theatervoorstelling  Anne/Goebbels, een confrontatie is nog tot eind mei te zien op diverse plaatsen in het land

Bericht van Boven
In deze rubriek doen beroemdheden uit het verleden van zich spreken. Heiligen zijn immers een voorbeeld. Vandaag de heilige Stanislaus.

Filosofie voor kinderen
Piet Mooren is docent kinder- en jeugdliteratuur en verbonden aan de Universiteit van Tilburg. Hij heeft sinds een half jaar een honoraire aanstelling aan de Universiteit van Maastricht bij het departement Gender en Diversiteit. In deze internetbijdrage (luister hier) gaat Mooren specifieker in op de reeks thema-tegenstellingen in het boek. Ook legt hij verbanden met andere voorbeelden uit de jeugdliteratuur. Het thema zijn & schijn bijvoorbeeld; uit Winnie the Poeh; "Poeh die het potje leeggegeten heeft en varkentje Knorretje die de ballon heeft laten klappen, er zo van schuld verteerd bij staan, wanneer Igor de ezel het cadeau de hemel in prijst omdat het een potje is waar het vodje ballon zo prachtig in en uit kan en weer vice versa tot in alle eeuwigheid amen. Een hilarisch slot waar ik op de Pabo bij het voorlezen altijd de slappe lach bij kreeg" (Milne A.a./Shepard, E.H. (illustraties), Winnie –De-Poeh. Den Haag, Van Goor, 1969, 13de druk). Het tweede fragment is afkomstig uit Muizensoep en tranenthee. Ploegsma, 2007. Mooren: "In dit unieke en hoogst eigenzinnige verhaal gaat Uil er eens goed voor zitten, wanneer hij een potje tranenthee wil gaan zetten. Hij verdiept zich in allerlei voorwerpen en dingen die ogenschijnlijk te treurig zijn om daarover naar huis te schrijven, laat staan om daar een verhaal van te maken. Maar uit die empathie met het nietige en weerloze komt een hoogst hilarisch verhaal voort waarbij de eigen tranen die al deze verhalen weten op te wekken de troost schenkt van een hoogst eigen potje tranenthee. Over de oorzaak van al die ellendige gebeurtenissen en in vergetelheid en kwijt geraakte voorwerpen valt ongetwijfeld veel te twisten, maar het gevolg staat steeds weer in de sterren geschreven, want geen mens kijkt er nog naar om, behalve die ene wijze uil die zich daarop concentreert om zich zelf te bedienen van wat hij zo lekker vindt."

Boek:
- Het boek van de grote filosofische tegenstellingen / Oscar Brenifier en Jacques Després
  Uitg. Biblion (ISBN 978-90-5483-836-4)

Gregoriaans
Angelus Domini descendit de coelo -
Een engel van de Heer daalde uit de hemel neer
en zei tegen de vrouwen: Die gij zoekt, is
verrezen, zoals Hij gezegd heeft, alleluia.

Uit Mattheus 28 komen deze woorden. Eigenlijk is het ‘t evangelieverhaal, dat hoort bij de morgen van de Eerste Paasdag, als de vrouwen, de twee Maria’s,  ontdekken, dat de steen voor het graf van Jezus is weggerold en dat het graf leeg is. Vrouwen zijn het, die de eerste getuigen zijn van de verrijzenis.  Vandaag – op de Tweede zondag van Pasen, de tweede zondag in de Paastijd – klinken die woorden nog een keer als offertoriumzang – als lied bij het gereedmaken van de altaartafel voor de viering van de eucharistie.