Orval-kaas en La Trappe-bier
29 december 2011 - In deze uitzending reist Monnikenwerk naar Zuid-België voor een romige abdijkaas en naar het Noord-Brabantse Berkel-Enschot voor Nederlands enige trappistenbier.
Trappistenkaas
Orvalkaas is een trappistenkaas die wordt gemaakt in de abdij 'Notre-Dame d’Orval' in Belgisch Luxemburg. De kaasmakerij is in 1928 geopend, vlak nadat de - tijdens de Franse revolutie geheel verwoeste - abdij opnieuw was opgericht.
Port-du-Salut
Orvalkaas is een ambachtelijk product. De vervaardiging gebeurt onder toezicht van de monniken. De kaas wordt gemaakt met melk van koeien uit de omringende vruchtbare Gaume-streek. De Orvalkaas stamt af van een soort die in 1816 voor het eerst werd geproduceerd door de Trappisten van Franse Abdij 'Port-du-Salut'.
Trappistenkaas van Orval. Foto: RKK
Ora et Labora
Hoofd van de kaasmakerij is broeder Xavier. Hij legt uit dat het voor de contemplatieve monniken, in navolging van ordestichter Benedictus, van groot belang is om naast hun biddende leven altijd een eenvoudige, aardse activiteit te hebben: Ora et Labora, bid en werk.
Water uit de gouden vallei
De naam Orval dankt het klooster aan de zogeheten Mathilde-bron op het kloosterterrein. De daaraan verbonden legende verhaalt dat in de 11e eeuw Mathilde, gravin van Toscane, water dronk uit de heldere bron. Toen zij per ongeluk haar trouwring in het water vallen, dook een vis op die de bedroefde gravin haar ring teruggaf. Mathilde riep toen uit: “Voortaan en voorgoed wens ik dat deze plek Val d’Or (gouden vallei) wordt genoemd.”
La Trappe
La Trappe is het enige trappistenbier van Nederland. Het wordt gebrouwen in de abdij 'Onze Lieve Vrouw van Koninsgshoeven' in Berkel-Enschot, nabij Tilburg. In de abdij wordt al sinds 1884 bier gebrouwen.
Plaquette Koningshoeven. Foto: RKK
Core business
Aan het hoofd van de brouwerij staat broeder Isaac. Zowel broeder Isaac als de abt van Koningshoeven, Bernardus, zijn nauw bij de brouwerij betrokken, zeker waar het de ontwikkeling en het bedenken van nieuwe bieren betreft. “Maar”, zegt Isaac, “onze core business is niet de brouwerij, onze core business is gebed.”
Sacraal bier
Broeder Isaac stelt dat van het bewust drinken van het La Trappe bier, gemaakt met de betrokkenheid van monniken binnen de beslotenheid van een klooster, “toch iets van sacraliteit of een zegende werking” uit kan gaan. “Het gaat om heel iets anders dan wanneer het een biertje in een reeks van vele tijdens een avond stappen is.”
Authentieke trappist
Er bestaan slechts 7 trappistenbrouwerijen op de hele wereld. Alleen bieren die in een trappistenabdij worden gebrouwen onder toezicht van de kloostergemeenschap die er leeft, hebben het recht deze streng gecontroleerde herkomstbenaming op hun etiket te vermelden.
Abdij van Orval. Foto: RKK
