Lichaam en ziel

Het Klooster, 1 november 2009
We vieren Allerheiligen en Allerzielen, twee dagen in de katholieke traditie die ieder op hun eigen wijze stilstaan bij de vergankelijkheid van het leven. Ze zullen niet voor niets in de herfst op de kalender gezet zijn, als we kijken naar de cyclus van leven en sterven in de natuur.

Het Klooster is ook als podcast beschikbaar! Klik hier voor informatie.

Inhoud van Het Klooster

Jo Claes
Het is 1 november Allerheiligen, een speciale dag om alle mensen te eren die in de loop der eeuwen als heilig zijn beschouwd. Van heiligen wordt gezegd dat ze dicht bij God zijn en daarom zoeken mensen bij heiligen steun en ook vaak genezing. Ook nog in onze tijd. Dat is in die zin opmerkelijk, omdat heiligen zelf lang niet altijd zo zorgvuldig met hun lichaam omgingen. Er zijn heiligen die hun lichaam afbeulden uit boetedoening. En er zijn heiligen die uit zorg voor anderen zich helemaal niet druk maakten om wat er met hun eigen lichaam gebeurde. Bijvoorbeeld pater Damiaan die onlangs heilig is verklaard en voor de melaatsen zorgde. Jo Claes is leraar en schrijver. Hij schreef samen met zijn vader Alfons en vrouw Kathy Vincke een aantal boeken over heiligen. Over hun leven, hoe je ze kunt herkennen en waarvoor je ze kunt aanroepen, want iedere heilige heeft zo zijn eigen specialiteit.  

Boek
- Geneesheiligen in de lage Landen / Jo Claes, Alfons Claes en Cathy Vincke
  uitg. Davidsonds / Kok (ISBN 90-808290-8-0)

Levensjas
De levensjas is een voorstelling voor leerlingen van de basisschool, waarbij Liesbeth Winters-Jonas een jas als metafoor voor het leven gebruikt. In de jas zitten tal van zakjes, duidelijk zichtbare en geheime. De voorwerpen die daar in zitten – bijvoorbeeld een brillenkoker - prikkelen kinderen om goede herinneringen aan de overleden opa, oma, ouder, poes te delen met elkaar. Ook daagt de levensjas kinderen uit de herinneringen vast te leggen in een kunstwerkje: een gedicht, een beeld, een schatkist of iets anders. Alle herinneringen worden aan het eind van het project in een klassententoonstelling bij elkaar gebracht. Het Netwerk Palliatieve Zorg Noord- en Oost-Flevoland heeft voor dit project de Els Borst-prijs gewonnen, waardoor er meer vraag is naar de levensjas op scholen. Daarom start binnenkort een training voor mensen die dit project willen uitdragen.

Kerkstraat
Wat hebben de meeste dorpen en steden in Nederland gemeen? Een Kerkstraat. De Kerkstraat is de langste straat van Nederland, en wij koppelen ‘m aan elkaar. Vandaag ligt de Kerkstraat in Velp.

Aad Koot
“Het zit tussen je oren”, dat horen nog steeds heel veel mensen met onverklaarbare klachten. Of het nu om buikpijn gaat of rugklachten, hartritmestoornissen of fybromyalgie: de dokter kan niets vinden, dus… Aanstelleritis? Helemaal niet, zegt orthopeed Aad Koot. Hij werkt bij Winnock, een reïntegratiebedrijf in Nieuwegein. Winnock biedt mensen met onverklaarbare klachten een training om weer zo normaal mogelijk te leren funktioneren. Met hun hart, buik of rug is immers niets aan de hand. Het probleem zit eerder in de hersenen. In zekere zin dus toch tussen de oren, maar zo zou Aad Koot het nooit zeggen. Hij spreekt liever van een ontregeling. “Een goed voorbeels is fantoompijn. Alles wat je met je hand kan –iets vastpakken, strijken, voelen– doe je feitelijk met je hersenen. Dus als die hand ineens geamputeerd is, is dat hele gebied in de hersenen ontregeld.” Tien procent van de mensen die hun voet breken houdt pijn als de voet alweer geheeld is: net zoiets. Hartritmestoornissen zijn lang niet altijd op konkrete hartproblemen terug te voeren. En aspecifieke rugpijn is al helemaal een klacht waar hele volksstammen aan lijden zonder dat een arts er iets mee kan. Voor al dit soort klachten, waarbij is vastgesteld dat er geen medisch aanwijsbare oorzaak is, biedt Winnock een trainingsprogramma om mensen weer terug in hun werk te begeleiden. Fysiek trainen is er een belangrijk onderdeel van: je moet weer terug naar een normale belasting van die rug of dat hart. Daarnaast moet je leren om je minder zorgen te maken over de pijn. Want pijn en zorgen versterken elkaar over en weer. In die zin is er dus weldegelijk verband tussen lichaam en geest. Maar laat niemand zeggen dat je er met positief denken alleen wel uitkomt!

Boek:
- De rugdokter biedt mensen met rugklachten een toekomst / P. van Akkerveeken, Nelly Versloot
  uitg. Omega Media (9789060579565)

Bericht van Boven
In deze rubriek doen beroemdheden uit het verleden van zich spreken. Heiligen zijn immers een voorbeeld. Vandaag alle heiligen.

De Muziek van…
Zoekt u een manier om het praten over spiritualiteit te doorbreken en er iets ervan te ervaren? Zo presenteert Riëtte Beurmanjer zich in De Werkplaats, een plek waar dans en spiritualiteit elkaar ontmoeten. Beurmanjer geeft voorstellingen en houdt workshops waarin bijbelverhalen en zoeken naar God belangrijke uitgangspunten zijn om in beweging te komen.

Muziek:
- Aria / Trevor Pinnock
  cd Goldberg Variationen (Archiv B0000057CK)
- Travelling / Meredith Monk
  cd Dolmen Music (ECM 825459)
- Mandema / Francis Bebey
  cd Dibiye (PeeWee 17)

KloosterKussen
Vanuit de verte zijn de twee silhouetten al duidelijk. Druk aan het werk in een huis. Door het vele licht dat door de achterramen valt, zie ik ze goed. Ze tekenen zich af tegen een bundel zonnestralen. En dat  in het najaar. Eentje klimt van een steiger af. Een ander is met een muur bezig. De eerste loopt naar buiten, richting stoel op het terras. Hij draait wat in zijn hand. Een shaggie? Kon bijna niet missen. Hij wil wel praten. Voor de microfoon. In de frisse herfstlucht. Hij vertelt een heftig verhaal. Dat erin hakt. Ik zie de droefheid in zijn ogen. Hoor de gelatenheid in zijn stem. Een enorme opgave, daar staat hij voor. En hij slaat zich er met kracht doorheen. 'k Hoop dat hij dat nog lang kan doen. En dat hij nog lang kan blijven werken, want dat geeft hem grote voldoening.