Lange nachten

Het Klooster, 14 december 2008
De donkere dagen voor Kerst, een tijd om te verlangen naar licht. Ondanks de wetenschap dat de dagen vanaf 21 december weer gaan lengen en met kerst het Licht geboren wordt, zouden veel mensen het liefst een winterslaap houden… De donkere dagen met de lange nachten.

Inhoud van Het Klooster

Tussen stro en veren
Van alle meubels in ons huis brengen we de meeste tijd door in ons bed: grofweg een derde van ons leven. Er zijn dan ook matrassen en slaapsystemen te kust en te keur. Maar het is nog maar een paar generaties geleden dat de meeste mensen gewoon in een bedstee sliepen, op stro en een dun laagje wol of veren. Historica Ileen Montijn verdiepte zich in de geschiedenis van het Nederlandse slapen. 'Tussen stro en veren’ is een boek over bedsteden, maar ook over de imposante praalbedden waarmee rijke burgers hun rijkdom etaleerden (voor het kraambezoek werd een aparte ontvangstkamer ingericht), en vorsten hun macht demonstreerden - zij hoefden immers niet op te staan voor hun bezoek! Die bedsteden en hemelbedden waren trouwens opvallend kort: men sliep half zittend, half liggend, gesteund door een peluw en nog vele andere kussens voor wie het kon betalen. De bedstee bleef opvallend lang dienst doen in Nederland, langer dan in omliggende landen. Misschien omdat de huizen zo klein waren, en de deurtjes het hele slaapgebeuren eenvoudig aan het oog onttrekken? Pas in de 19e eeuw begon de Beweging voor de Hygiëne een offensief tegen die benauwde, moreel dubieuze bedsteden. Licht en lucht moesten de slaper omstuwen, op ijzeren bedden met liefst ook een spartaans harde matras. Gelukkig is die laatste trend ook alweer even voorbij. We mogen weer heerlijk wegzakken... Welterusten!

Boek:
- Tussen stro en veren / Ileen Montijn
   uitg. Inmerc (ISBN 90-6611-774-5)

Dakloos
Over bedden en slapen gesproken. Er zijn veel mensen die helemaal geen bed of slaapplaats hebben en als daklozen door het leven gaan. Wytske Versteeg schreef een boek over hen met als titel ‘Dit is geen dakloze’.  In dit mooi geschreven en bespiegelende werk houdt ze de lezer een spiegel voor. Ze stelt vragen als ‘waarom lopen we daklozen voorbij?’ en ‘waarom voelen we ons vaak zo ongemakkelijk als we een dakloze ontmoeten?’ Zelf heeft ze veel daklozen leren kennen in de crisisopvang waar ze als student vrijwilligerswerk deed.

Boek:
- Dit is geen dakloze / Wytske Versteeg
  uitg. Lemniscaat (ISBN 978 90 477 0037 1) 

Maria te Leen
Herman Snijdersvroegop uit Zaandam maakt zich zorgen. Niet om zichzelf, hoewel hij geen gemakkelijk leven heeft gehad en al lang sukkelt met zijn gezondheid. Maar om zijn dochter Yvonne. Zij woont in Koog aan de Zaan en kan moeilijk van de drank afblijven. Lees verder.

Bericht van Boven
In deze rubriek doen beroemdheden uit het verleden van zich spreken. Heiligen zijn immers een voorbeeld. Vandaag hoort u een schaapsherder die bisschop wordt.

De Kerkstraat
Wat hebben de meeste dorpen en steden in Nederland gemeen? Een Kerkstraat. De Kerkstraat is de langste straat van Nederland, en wij koppelen ‘m aan elkaar. Vandaag ligt de Kerkstraat in Puiflijk.

Maria in Noord-Holland
De tentoonstelling Maria. De liefde van Maria in Noord-Holland geeft een boeiend overzicht van de Mariadevotie in West-Friesland en omstreken. De tentoonstelling draait om een 15de eeuws Mariabeeld dat in 2007 door een actie van particulieren, het bedrijfsleven, de gemeente en het West-Friesmuseum in Hoorn terug is gekomen. De Maria van Hoorn is het stralende middelpunt, maar ook is de rol van Maria van de middeleeuwen tot vandaag de dag is zeer herkenbaar te aanschouwen. Rond de tentoonstelling worden diverse activiteiten georganiseerd zoals een Maria-rally op 21 december en een nieuwjaarsconcert van het Hoorns Byzantijns Mannenkoor met Marialiederen uit de Orthodoxe liturgie in de Oosterkerk op 4 januari 2009. Luister hier naar het verhaal van Maria van de Keins.

Tentoonstelling:
- tot en met 11 januari 2009. Bezuinig niet op de audiotour voor € 1,50, want daarmee komt de tentoonstelling pas echt tot leven.

West-Friesmuseum, Rode Steen 1, Hoorn
Openingstijden: dinsdag t/m vrijdag 11-17 uur zaterdag en zondag 13-17 uur.
Van 1 november t/m 31 maart op MAANDAG GESLOTEN

De Muziek van…
Vandaag de favoriete muziek van Nico Knibbe. Knibbe is zanger en tekstschrijver van de Nederlandse band Nobuts, die dit jaar 16 jaar bestaat. De christelijke teksten van Nobuts verschenen een paar jaar geleden in boekvorm onder de titel “Zonder Wind Zit Alles Tegen”. Knibbe: “Dat was wel een eer, ja: een uitgever die vraagt of hij onze teksten mag uitbrengen”. Hij wil in zijn teksten zijn publiek aan het denken zetten over het geloofsmysterie: “Nobuts bestaat uit vier leden met elk een andere kerkelijke achtergrond. Als we onderling kerkelijke dogma’s zouden bediscussiëren zou er van muziek maken weinig terecht komen. Dus leggen wij de nadruk op het vieren van het geloof; het raken aan het geheim”.  Voor de Kerst treedt Nobuts op met het theaterconcert Maria, alleen als jij antwoordt. Knibbe: “We gaan daarbij heel nadrukkelijk in op de aankondiging van de engel bij Maria, een tienermoeder die te horen krijgt dat ze een Goddelijke missie heeft. Hoe moet je daarmee omgaan? En welke missie hebben wij in ons leven? Daar gaat de voorstelling in grote lijnen over”.

Muziek:
- Voor ik vergeet / Spinvis
   cd Spinvis (Excelsior EXEL96051)
- Coney Island / Van Morrison
   cd Avalon Sunset (Polydor 8392622)
- Alma Guerreira / Dulce Pontes
   cd O primeiro canto (Polydor 543 135-2)

Kloosterspoor
Vreemde verhalen had ik erover gehoord. En intrigerende. Daarom werd het tijd om in het Kloosterspoor ook het oude convent van Doesburg aan te doen. En als ik had geweten hoe sfeervol en historisch het centrum van dit stadje is, waren we er waarschijnlijk al veel eerder doorheen gewandeld! Ook Dora lijkt te genieten als ze luchtjes opsnuift in de pittoreske Kerkstraat (hee, lopen we nou in de verkeerde rubriek?!). Of zou het gewoon 't stedelijk riool zijn, dat haar bekoort?

Vandaag een zoektocht naar de geschiedenis en de toekomst van een kloostergebouw uit de veertiende eeuw. Enkele jaren terug werd het van binnen gesloopt en 'gestript' zoals dat heet, na een periode van verval. Het doel was om een wetenschappelijk instituut te vestigen in het eeuwenoude convent respectievelijk wapenarsenaal. Maar wordt dat streven ingelost? Door wie? En wanneer? U hoort het vandaag en volgende week hoe het zit - in het Kloosterspoor.