De hemel

Realplayer fragment
Klik hier voor de link


Het klooster 8 januari 2006.
Dit programma is eerder uitgezonden op 26 juni 2005

Een kijkje in de hemel
"...... want voor hen is het koninkrijk van de hemel...." klonk de afgelopen weken nogal eens in Het Klooster, toen daar de Zaligsprekingen uit het 5e hoofdstuk van het Mattheusevangelie centraal stonden. Bij wijze van afsluiting van deze serie gunnen wij u vandaag een blik in De Hemel. Niemand kon het ooit navertellen, dus we moeten het doen met wat mensen vermoeden en hopen. En dat geeft een kleurrijk palet van verhalen.

Het eerste kloosteruur

Kinderen over de hemel
 De hemel: Je kunt er prachtig over fantaseren en kinderen doen dat naar hartelust èn heel serieus. Wij bezochten basisschool De Beiaard in Utrecht. En we kregen er verrassende antwoorden: "Ik denk dat het er heel mooi is en dat iedereen er in mooie huizen woont. (...) Volgens mij is het één lange straat waar mensen wonen. (...) De hemel is de wolken die je ziet.” Eén van de kinderen beschrijft de hemel vanuit zijn geloof in reïncarnatie.

Bijna dood
Cees de Kort werd geboren in 1940. Toen hij 15 was verdronk hij bijna tijdens een zwemwedstrijdje met vrienden. Dat leidde tot een bijna-doodervaring:
"Plots bevond ik mij toen ineens in een andere wereld - een wereld vol met prachtige groene glooiende heuvels, beplant met de mooiste bloemen en met de prachtigste kleuren die hier op aarde niet terug zijn te vinden. Het prachtige licht dat er bestaat overviel mij met een onvoorstelbare rust. Dit was een wereld om nooit meer uit weg te willen gaan." Pas veel later is Cees gaan beseffen wat hij heeft meegemaakt en ontdekte hij emoties die hij daarvoor niet kende.

Micha Hamel
Micha Hamel is dirigent en componist. Èn dichter van de prijswinnende bundel ‘Alle enen opgeteld’. Al twintig jaar componeert de 34-jarige Hamel orkestwerken, theatermuziek en muziek voor concertzalen. Bereikt hij met zijn muziek hemelse sferen? Micha: "Een hemelse sfeer bereik je op het moment dat een kunstwerk zichzelf in het slot draait. Dat alles zo perfect op elkaar inwerkt dat je weet dat het onvermijdelijk is.” Uit zijn dichtbundel leest hij het gedicht ‘Codicil’ voor, waarin orgaandonoren voor de hemelpoort verschijnen. Een fragment:

[…]
Poortwachter begroet fijntjes deze
windbuilen zonder weerga, toeristen –
gebloemde bermuda – die menen in het
afdingen te zijn geslaagd, de betaalde
prijs danig te hebben verlaagd, doch

geen geschenk meegebracht, noch hebben gedacht
aan eten voor onderweg, dus dorstig en hologig
ter plaatse arriveren zonder wat niet al,
maar wel met opgezwollen torso vol
losse eindjes, dichtgenaaid en met kapok gevuld
voor het aangezicht des Heren verschijnen.
[…]

Het tweede kloosteruur

Rodhan Al-Ghalidi
Rodhan Al-Ghalidi is schrijver/dichter en veerman. Met een klein pontje zet hij fietsers en wandelaars over de Vecht. Veel oude mensen, want ‘die hebben de tijd om te fietsen’. Een heilig werk, mensen brengen naar de overzijde. Daar aan de overkant heeft het veel van de hemel, in het landelijk gebied ver van de stad. Maar voor een dichter met hooikoorts  kan de hemel beter een bibliotheek zijn. Met veel boeken, wijn en mooie vrouwen, maar vooral zonder Nederlanders. Want voor de Nederlanders heeft God een aparte hemel geschapen, waarin ze naar hartelust kunnen werken en achter de PC zitten chatten, 24 uur per dag. Als Irakees vluchteling zonder kans op een status beziet Al-Ghalidi al dat gedoe met een ironische blik. In werkelijkheid is de hemel er natuurlijk alleen voor de armen. Want van hen is het koninkrijk der hemelen.

Jacques Janssen
"Over de hemel kunnen wij naar menselijke maatstaven niets zeggen. Maar als we het dan toch proberen, laten we het dan zo mooi mogelijk doen.” Volgens Dante-kenner Jaques Janssen heeft Dante zijn Divina Commedia vanuit dat standpunt geschreven. En wat is het hem goed gelukt: Na al die eeuwen heeft het werk nog niet aan glans en helderheid ingeboet. Je hebt alleen een hoop achtergrondkennis nodig om het nu, in deze tijd, allemaal te kunnen plaatsen. Janssen geeft een korte samenvatting van het verhaal. In het laatste deel, als Dante in de hemel mag binnengaan, staan de meest ontroerende passages. Zoals de ontmoeting met de theologen, ‘in een zee van licht en muziek’. Maar uiteindelijk schieten alle woorden tekort om de hemel te beschrijven. Het is ‘íneffabile’, onuitspreekbaar.

Mgr. F. Wiertz
Ook een bisschoppelijke visie op de hemel in Het Klooster. Mgr. Wiertz, de bisschop van Roermond, citeert om te beginnen oud-hulpbisschop Castermans:
"Je kunt een paard geen wiskundige formules uitleggen... Zo kunnen mensen niet logisch nadenken over de hemel". Tijdens de jaren, dat de bisschop als kapelaan en pastoor in parochies werkte, heeft hij veel geleerd aan het sterfbed van mensen. Over wat sterven is en wat daarna komt.


Mgr. Wiertz
(foto: RKK)


De hemel in Brabant
Fietsend met kloosterling Gert Bremer door Rijk Rooms Brabant komen we vandaag in Ravensteijn en omgeving. In Megen wordt afgestapt bij het Franciscanenklooster, waar Gerard Rooyakkers op hem wacht. Hij is bijzonder hoogleraar Nederlandse etnologie aan de Universiteit van Amsterdam en houdt zich bezig met de geschiedenis en cultuur van het dagelijks leven, het volksgeloof,  rituelen en bedevaarten. Hij is één van de schrijvers van het boekje ‘Rijk rooms Brabant - lezend en fietsend door mystiek Brabant’.
Op het terrein van de Franciscanen bevindt zich de kapel van het H. Bruurke. Eén van de broeders is om zijn eenvoudige levenswijze tot in onze tijd bekend gebleven: broeder Everardus Witte (1868-1950), beter bekend als het H. Bruurke. Nog steeds komen mensen in zijn grafkapel zijn voorspraak inroepen, zoals ze dat ook deden toen hij nog leefde en in het klooster portier was.
In het jaar 2000 werd in december zijn vijftigste sterfdag gevierd.
De kapel met het graf van het H. Bruurke is voor mensen uit de wijde omgeving een rechtstreeks lijntje met de hemel......

Service-informatie
‘Codicil’ - Micha Hamel: Uit bundel 'Alle enen opgeteld', Uitgeverij Augustus, ISBN 90-457-0443-9.
'Rijk Rooms Brabant - lezend en fietsend door mystiek Brabant' - Eric Koolen, Paul Spapens en Gerard Rooyakkers: Uitgave Heinen Uitgeverij, ISBN 9077 72 118