Muziek bij Beloken Pasen en een zaligverklaring

Echo van Eeuwigheid, 1 mei 2011

In Rome staat alles in het teken van de zaligverklaring van Johannes Paulus II. Dat klinkt door in enkele bijzondere werken voor Maria, voor wie de vorige paus een bijzondere verering had. Van Giovanni Girolamo Kapsberger, bijgenaamd nobile Alemanno draaien we Meditatione uit zijn liedboek getiteld Il Fiori (De Bloemen). De tekst bespiegelt de heldere lentedag, die, hoe fraai ook, voorbij gaat. Alleen in de hemel kunnen we genieten van een ‘eeuwig april’- waarvan akte op deze eerste mei.
Modern maar toch oud is het Credo van Gavin Bryars. Hij schreef het werk op verzoek van het Trio Medieval en in de sfeer van de gerestaureerde Worcester Fragments. Het restant van een bundel driestemmige koorwerken, na de Reformatie gebruikt om andere boeken mee te binden. Daardoor zijn weliswaar werken bewaard kunnen blijven, maar hoe nobel ook, dat kan niet de bedoeling van de oorspronkelijke samenstellers geweest zijn.
Voor zover de tijd het toelaat kunt u luisteren naar Mitte manum tuam uit de Stathclyde Motets van James MacMillan.

Muziek bij een zaligverklaring
Paus Johannes Paulus II wordt vandaag in Rome zalig verklaard. In 1987 bezocht hij zijn vaderland Polen. Een historisch belangrijke reis. Voor die gelegenheid componeerde Henryk Górecki Totus tuus, naar de wapenspreuk van de paus.
Van Anton Bruckner hoort u Tota pulchra es, Maria en van Józef Elsner (de leermeester van Chopin) Ave Maria, in bes, een van de ongeveer 3000 composities die gewijd is aan de Zwarte Madonna van Czestochowa.

Beloken Pasen
Van Michael Haydn, Alleluja. In die resurrectionis en over de ongelovige Thomas van Francisco Guerrero Post dies octo, een vijfstemmig motet op de tekst van het evangelie van deze zondag.
Johann Sebastian Bach schreef Halt im Gedächtnis Jesum Christ, der auferstanden is von den Toten. Daarin onder meer een aria voor bas met de drie bovenstemmen waarin het verschijnen van de verrezen Christus aan de apostelen bezongen wordt. De basstem vertolkt de Christus partij als een soort van geruststellend refrein ‘Friede sei mit euch!’.
Van de CD Opera proibita het uitbundige Disserratevi, o porte d’Averno. Deze aria wordt  gezongen door Cecilia Bartoli. Uitgevoerd op Pasen 1708 en geschreven door de nog jonge Georg Friedrich Händel als deel van zijn werk La Resurrezione: ‘Ontsluit u, poorten van de Avernus’. De Avernus is het meer dat toegang gaf tot de Hades.

Speelijst
(1) CD: Musik der Wiener Hofkapelle
Alleluja. In die resurrectionis. Michael Haydn
Koor & Orkest van de WDR Keulen o.l.v. Helmuth Froschauer
Phoenix 112

(2) CD: Li Fiori
Li Fiori :  Meditatione. Giovanni Girolamo Kapsberger
Vivante (Erik Leidal & Tore Tom Denys, tenor)
ORF SACD 465

(3) CD: Francisco Guerrero
Post dies octo (5-st.). Francisco Guerrero
The Cardinall’s Musick o.l.v. Andrew Carwood
Hyperion CDA67836

(4) CD: Cantatas Vol.23 
Cantate BWV 67 “Halt im Gedächtnis Jesum Christ” : 6 - Aria Basso e Coro : Friede sei mit euch!. Johann Sebastian Bach
Stephen Varcoe, bas & The Monteverdi Choir & The English Baroque Soloists o.l.v. John Eliot Gardiner
SDG 131

(5) CD: A Worcester Ladymass
A Worcester Ladymass : Credo. Gavin Bryars
Trio Mediaeval
ECM 2166     

(6) CD: Musica Claromontana vol.21
Ave Maria in Bes. Józef Elsner
Cantores Minores Wratislavienses & Marek Pilch, orgel o.l.v. Piotr Karpeta
Dux 0354

(7) CD: Sermons and Devotions
Totus tuus. Henryk Mikołaj Górecki
The King’s Singers
RCA 09026 68255 2

(8) CD: Bruckner
Tota pulchra es, Maria. Anton Bruckner
Julian Podger, tenor & Ian Watson, orgel & The Monteverdi Choir o.l.v. John Eliot Gardiner
DG 459 674-2

(9) CD: Opera proibita
La Resurrezione : 1 - Aria dell’Angelo : Disserratevi, o porte d’Averno. Georg Friedrich Händel
Cecilia Bartoli, mezzosopraan & Les Musiciens du Louvre o.l.v. Marc Minkowski
475 6924

(10) CD: Tenebrae
uit: Strathclyde Motets : 1 - Mitte manum tuam. James MacMillan
Cappella Nova o.l.v. Alan Tavener
Linn CKD 301