Monic Hendrickx

‘Ik wil gewoon nog heel veel mooie dingen maken’

Ze is een kind van de tropen. Monic Hendrickx (41) bracht haar jeugd grotendeels door in Suriname. In Nederland is zij inmiddels een van de meest bekroonde actrices, gelauwerd met onder meer drie Gouden Kalveren. 

‘Ik geloof dat Carice van Houten ook drie Kalveren heeft’, zegt Monic Hendrickx, om het exclusieve van de belangrijkste Nederlandse filmprijs niet louter op haar schouders te laten rusten. ‘Die prijzen zijn natuurlijk enorm strelend voor je ego, het is de slagroom op de taart. Maar de taart vind ik toch écht de films en het feit dat mensen daardoor -geraakt zijn.’

Ik ontmoet Monic Hendrickx op de filmset van Radeloos in Westzaan. Ze heeft in deze jeugdfilm een kleine rol als de moeder van Paco. ‘Het is een echt puberverhaal, heel leuk om te doen. Paco verliest zijn vader en raakt de weg kwijt. Ik probeer dat weer in goede banen te leiden.’

Ben jij zelf weleens de weg kwijtgeraakt?
‘Ik ben herhaaldelijk de weg kwijtgeraakt, maar niet zo erg dat ik mijzelf radeloos kon noemen. Ik ben pas gaan puberen op de toneelschool.’

Die van Eindhoven, niet die van Maastricht.
‘Klopt, Maastricht kon niet. Ik heb laatst mijn spullen opgeruimd en toen kwam ik de beoordeling van Maastricht weer tegen. Je schrikt je echt helemaal het apelazarus van wat ik allemaal niet goed deed.’

Wil je erover praten?
‘Nee, helemaal niet. Ik werd er eigenlijk wel vrolijk van!’

Monic Hendrickx geldt als de actrice van het detail en niet van de grove penseelstreek. Reden waarom zij niet vaak in grotezaaltoneelstukken wil staan. ‘Ik heb het wel gedaan, maar ik vind het heel moeilijk. Ik weet nog steeds niet of ik het echt zou kunnen. Ik vind het moeilijk om alles zo uit te vergroten. De details gaan zo snel verloren. In de zaal wil ik ook altijd dichtbij zitten en niet op rij 24. Ik wil gezichten zien. Ik heb al heel lang geen toneel meer gedaan. Dat wil niet zeggen dat ik het niet weer wil doen, want soms mis ik het wel, maar er is nog niet iets langsgekomen om die leuke filmplannen ervoor aan de kant te zetten.’

Jouw persoonlijkheid komt wellicht het best tot zijn recht in psychologische films?
‘Ik word daar wel het meest voor gevraagd.’

Haar eerste hoofdrol speelde ze in 1998, de titelrol in De Poolse bruid. Het leverde haar meteen een nominatie voor een Gouden Kalf op. ‘Dat Kalf had ik helemaal niet verwacht. Ik speelde die avond in Kampen, voor zeventien man. Na afloop van de voorstelling hoorde ik dat ik gewonnen had. Er was een auto geregeld, ik naar Utrecht en daar stond de hele crew klaar, mét dat Kalf. Dat was echt dik feest.’

Negen jaar later speelde ze in Unfinished sky de Afghaanse vrouw Tahmeena, de Australische remake van De Poolse bruid. ‘Ja, twee mensen uit twee totaal verschillende werelden die tot elkaar komen. Het verhaal is in feite hetzelfde, maar het is een totaal andere film geworden. Ik had geen moment het gevoel dat ik een herhalingsoefening stond te doen. De taal was anders, de scènes waren veranderd, het was gewoon een ander verhaal.’

Bijgelovig
Haar vader was wiskundeleraar in Suriname, Monic groeide op in Paramaribo. ‘Ik ben blij dat ik Suriname heb mogen meemaken, al zou ik er nu niet meer kunnen wonen met ons gezin. Het is daar economisch momenteel zo moeilijk om te leven.’

Ze deed er haar H. Communie en werd er gevormd. Op haar achttiende liet ze zich uitschrijven uit de katholieke kerk. ‘Ik dacht: En nu ben ik het zat! Ik ben het niet eens met wat die paus allemaal roept. Ik wil niet bij de club horen. Ik heb dat r.k.-label achter mijn naam verwijderd. Ik ben er ook écht uit. Ik heb wel geprobeerd te bidden, maar ik kreeg nooit antwoord. Toen dacht ik: ik moet het hier zelf maken, ik moet het hier zelf doen.’

Bijgelovig, zoals menig acteur, ben je wel?
‘Ik ben heel bijgelovig en gevoelig voor rituelen. Ik zie ook soms tekenen, maar ik weet dat ze in mijn eigen hoofd zitten. Ik maak ze zelf.’

Small Change
Tussen Unfinished sky en De Poolse bruid speelde Monic Hendrickx een aantal prachtige rollen in onder andere Nynke en het televisiedrama Stellenbosch (beide met Jeroen Willems als tegenspeler), opgenomen in Zuid-Afrika. ‘Zuid-Afrika vind ik een fascinerend land, waar je de apartheid nog steeds heftig voelt langskomen. Ik had een goed contact met een zwarte actrice van mijn leeftijd die mij zei: “Wij zijn hier allemaal opgevoed als racist en onderhuids speelt dat op alle vlakken altijd mee.” Wie de koloniale geschiedenis kent, weet hoe het is: hoe witter, hoe rijker op de wereld. In Zuid-Afrika is de nieuwe apartheid die van het verschil tussen arm en rijk. Wij draaiden onder meer in het township Mbekweni, bij Parel boven Kaapstad. Toen we daar rondliepen, had ik echt iets van: we móéten iets doen. Die kinderen uit de townships hebben vaak zo veel power en energie waarvan je denkt: waar moeten ze heen met die energie? Terug in Nederland heb ik, samen met Willem Quarles en Nicky Tüske, de productieleidster en regieassistent, de stichting Small Change opgericht. Wij steunen de Lukanyo Youth Development Organisation, die geleid wordt door bewoners van een township. Met Small Change willen we hen financieel steunen. Zij hebben de kwaliteit om die kinderen te helpen, maar niet het geld. Ze helpen kinderen die te weinig te eten hebben. Zij geven hun danslessen, opvang na school. Veel van die kinderen komen vaak in een crimineel circuit terecht en daar moeten ze uit gehaald worden. We hebben nu 6500 euro bij elkaar. Dat is geweldig en nu moet ik nog een goede manier vinden om het daar te krijgen. Misschien ga ik wel een voorstelling met die kinderen maken. Ik wil gewoon dat het geld van de donateurs bij die kinderen terechtkomt.’

Hagedisje
Ze toont mij een Javaanse armband die haar echtgenoot Ralph voor haar in Afrika kocht. ‘Het is het enige sieraad dat ik ooit van hem gekregen heb. Ik krijg nooit sieraden van hem, altijd andere dingen. Ineens kwam hij hiermee aanzetten. Ik was blij verrast en vond het meteen een heel mooi ding. Volgens mij komt de armband uit India of Indonesië. Ik vind hem mooi door de kleuren, hij past ook heel goed bij mij. Ik vond hem meteen: wauw!!! En dit is een hagedisje, gemaakt door een vriend van ons, bij de geboorte van mijn dochter Javaj. Het is een indiaans gebruik; er zit een stukje gedroogde navelstreng in. Geweldig, dit is een heel dierbaar ding.’

Topcast
In Amazones, een film uit 2004, speelt Monic Hendrickx de rol van Sam, een huisvrouw met een werkloze man. Het gaat in de film om vier Bredase vrouwen – stuk voor stuk leuke huisvrouwen –, die met elkaar één snood ding gemeen hebben: ze breken in bij een bank. ‘Ja, ze zijn het zat om hun kinderen geen pindakaas op brood te kunnen geven, om nooit eens iets extra’s te kunnen doen. Ze komen er op een gegeven moment achter hoe makkelijk het is om dingen gewoon te pakken. Het is een tragi-komedie, gebaseerd op een waargebeurd verhaal van vier bijstandsmoeders in Marseille, die hun gebrek aan geld helemaal zat waren. De politie dacht dat het een grote criminele organisatie was, maar het bleken gewoon vier huisvrouwen te zijn.’

Herkenning?
‘Há, er zijn tijden geweest dat ik weleens iets stal, ja. Ik wilde ooit Veel liefs van Roald Dahl aan iemand cadeau doen, maar ik kon het op dat moment niet betalen. Ik dacht: ik neem het boek gewoon mee. De politie heeft mij toen zes uur in een cel vastgehouden. Het was een heel goede les voor mij. Ik kwam huilend die cel uit en heb het daarna nooit meer gedaan! Ik was nog nét geen eenentwintig. Ik kreeg ook geen strafblad. Maar zes uur vond ik wel belachelijk lang.’

Was ‘Amazones’ leuk om te doen?
‘Ja, het was ontzettend leuk met die vrouwen. Het was natuurlijk een beetje absurd thema, maar we hebben ontzettend veel gelachen. Ik vond wel dat het allemaal iets extremer had gekund: iets meer bijstand en iets meer Brabant, maar ik heb er een heel goede tijd gehad. Het was ook een topcast: Monique van de Ven, Georgina Verbaan, Susan Visser.’

Mata Hari
Binnenkort doet ze een rolletje in de telefilm Julia’s hart en eind september is ze Gast van het Jaar van het Nederlands Film Festival in Utrecht. ‘Dat vind ik heel eervol. Je wordt gewoon een week in de watten gelegd. Toen ik het hoorde, dacht ik eerst: -Jeetje, dan is mijn carrière nu écht over, weet je wel. Gast van het festival, dat zijn acteurs als Jan Decleir, die met hun zestig jaar al legio films hebben gemaakt. Ik wil gewoon nog heel veel mooie dingen maken. Ik hoop dat een voorgenomen filmplan over Mata Hari doorgaat, waarin ik de Nederlandse spionne Margaretha Geertruida Zelle ga spelen. Het is allemaal nog niet zeker. Daarnaast ben ik aan het schrijven, ook een beetje een meerjarenplan. En ik ben natuurlijk met die stichting bezig. Er zijn plannen genoeg.’

Ga jij zaterdag zelf naar ‘Amazones’ -kijken?
‘Nee, of het moet echt georganiseerd worden, dan vind ik het leuk om elkaar weer te zien. Ik kijk bijna nooit films terug. Wel van anderen, maar niet van mezelf.’