Standbeeld voor Spinoza in Amsterdam

Amsterdam (Van onze redactie) 23 november 2008 - Filosoof Baruch Despinoza (1632-1677), beter bekend als Spinoza, krijgt een nieuw beeld in Amsterdam. Morgen onthult burgemeester Job Cohen het kunstwerk bij het stadhuis aan de Zwanenburgwal. Daar was vroeger Vlooienburg, de joodse buurt waar Spinoza geboren werd en opgroeide.

Ode aan tolerantie en vrijheid
Het Spinoza Monument is niet alleen een eerbetoon aan de beroemde wijsgeer maar staat ook symbool voor vrijheid van meningsuiting, tolerantie en godsdienstvrijheid. In zijn werk gaf Spinoza immers rationele argumenten voor het behartigen van genoemde waarden in een samenleving.

Zeer snel geregeld
Het standbeeld is een initiatief van de Stichting Spinoza Monument. Deze groep burgers wist op zeer snelle wijze - slechts vijf maanden - het ontwerp goed te laten keuren en de financiering en gemeentelijke vergunning rond te krijgen.

Icosaëder
Nicolas Dings vervaardigde de in een bronzen mantel gehulde figuur van Spinoza. Op verzoek van de gemeente maakte hij het hoofd gelijkend op dat van de Spinoza-figuur die vroeger op bankbiljetten van duizend gulden stond. Naast het standbeeld staat een granieten wiskundige vorm, de icosaëder, een bol met twintig gelijke driehoeken. Deze staat symbool voor Spinoza's rationalisme.

Den Haag
Spinoza was een zoon van Portugees-joodse immigranten. In 1656 werd hij door de sefardische geloofsgemeenschap van Amsterdam in de ban gedaan. Hij latiniseerde zijn voornaam in Benedictus en week uit naar Den Haag. Daar staat aan de Paviljoensgracht sinds 1880 een beeld van Spinoza in denkhouding.

Panentheïst
Spinoza behoort met René Descartes tot de vaders van de moderne wijsbegeerte. Zijn natuurlijke theologie wordt panentheïstisch genoemd: God bestaat uit een oneindig aantal attributen, waarvan er slechts een paar de ons bekende wereld betreffen. Zijn twee beroemdste werken zijn Tractatus Theologicus-Politicus en Ethica.