Paus: nadruk op oorlogsoptreden Pius XII excessief en eenzijdig

Hilversum (Van onze redactie) 10 november 2008 - Het Vaticaan heeft de tegenaanval ingezet tegen critici die Pius XII verwijten dat hij zich te passief heeft opgesteld tegenover de Jodenvervolging door de nazi’s. Paus Benedictus XVI noemde de aandacht voor diens rol in de oorlog eergisteren ‘excessief’ en ‘nogal eenzijdig’.

Juiste benadering
De eenzijdige belangstelling voor diens houding tegenover de nazi’s heeft de laatste jaren een adequate kennismaking met de figuur van Pius XII ‘verhinderd’, meent Benedictus. In een toespraak op een congres over de ‘erfenis van het pontificaat van Pius XII en het Tweede Vaticaanse Concilie’ roemde hij de historische theologische betekenis van zijn voorganger. Hij noemde paus Pacelli een ‘buitengewone gave van God aan de Kerk’.

Kwaliteit
De paus loofde de kwaliteit en de kwantiteit van de teksten die Pius XII de Kerk heeft nagelaten. Die grote en gedegen productie is volgens Benedictus niet alleen een gevolg van Pius’ grote menselijke capaciteiten, maar vooral van het feit dat hij een 'priester was in constante en diepe eenheid met God'.

Concilie
Benedictus wees erop dat de erfenis van Pius XII is opgepakt door het Tweede Vaticaans Concilie. “Het is bekend dat in de schriftelijke en mondelinge interventies van de concilievaders meer dan duizend keer wordt verwezen naar het leergezag van Pius XII. Niet alle documenten van het concilie hebben een notenapparaat, maar in de documenten die het hebben komt de naam van Pius XII meer dan 200 keer voor.” Hij is daarmee volgens de paus naast de Heilige Schrift de meest geciteerde bron in de conciliestukken.

Beledigend
Benedictus ging niet inhoudelijk in op de houding van Pius XII tegenover de Shoah. Kardinaal-staatssecretaris Tarciso deed dat vorige week wel. Hij zei dat verwijten dat Pius XII nalatig is geweest in de strijd tegen de Holocaust ‘beledigend en historisch onhoudbaar’ zijn. Ook hekelde hij de bemoeienis van buitenstaanders met het zaligverklaringsproces voor Pius XII dat in zijn eindfase verkeert.