'Hulpbisschop buiten bisdombestuur is juridisch op het kantje'
Hilversum (Van onze redactie) 9 april 2008 - Vier dekens van Utrecht zijn verontwaardigd dat hun collega en hulpbisschop Gerard de Korte door de nieuwe aartsbisschop mgr. Wim Eijk buiten
de bisdomstaf is gehouden. Eijk wil ‘belangenverstrengeling’ voorkomen, zegt De Korte zelf. Kerkrechtelijk is het ‘op het kantje’, vindt kerkjurist Ruud Huysmans.
Bezorgdheid
Eijk concentreerde in februari het bisdombestuur in een vierkoppige bisdomstaf. Tot verwondering van de dekens was daarin geen plaats ingeruimd voor de hulpbisschop en hun collega-deken, Gerard
de Korte. Deze week werd bekend dat ze hun bezorgdheid daarover eind februari hebben verwoord in een brief aan de aartsbisschop. Een kopie stuurden ze naar de pauselijke nuntius.
Belangenverstrengeling
Dekens hebben onder Eijk hun bestuurlijke rol moeten inleveren voor een adviserende. De Korte is zowel deken van IJssellanden als hulpbisschop. Door hem in de staf op te nemen zou
belangenverstrengeling in het verschiet liggen, stelt Eijk. De Korte: “De aartsbisschop heeft besloten mij uit de bisdomstaf te houden, omdat een bestuurs- en een adviesfunctie niet te
verenigen zijn.”
Nog geen antwoord
Eijk had er ook voor kunnen kiezen De Korte van zijn functie van deken te ontheffen, vinden de dekens. In hun brief beklagen ze zich ook over de inperking van hun invloed op het bisdombestuur.
Bovendien vrezen ze dat Eijk zich met zijn staf bestuurlijk isoleert. Op hun brief hebben zij anderhalve maand na verzending nog geen antwoord ontvangen.
Op het kantje
Kan de bisschop zijn hulpbisschop buiten zijn staf houden? “Strikt kerkrechtelijk denk ik dat dit op het kantje kan”, zegt priester en kerkjurist Ruud Huysmans. Eijk denkt dat de
nieuwe bestuursstructuur het mogelijk maakt de reorganisatie waar het aartsbisdom voor staat voortvarend ter hand te nemen. Daarom heeft hij zich met een kring van getrouwen omringd. De
Utrechtse bisdomstaf roept bij Huysmans een beeld op van een “soort uitgedijde diocesane bisschop”.
Bevreemding
“Eijk heeft met het oog op de financiële en pastorale herstructurering kennelijk gekozen voor mensen die elkaar bijna dagelijks zien en in de buurt van het bisschopshuis op de
Maliebaan wonen”, zegt Ruud Huysmans. Dat de hulpbisschop buiten de staf valt, wekt bevreemding. “Maar kerkrechtelijk is er niet veel op aan te merken.”
Overleg
Het kerkelijk wetboek schrijft voor dat met het oog op het welzijn van het bisdom de diocesane bisschop en de hulpbisschop ‘in meer belangrijke aangelegenheden’ met elkaar overleg
plegen. De diocesane bisschop dient “bij het afwegen van meer belangrijke aangelegenheden, vooral van pastorale aard” de hulpbisschoppen zelfs ‘vóór anderen’
te raadplegen. “En dat doet hij ook”, zegt De Korte. “We hebben geregeld overleg. Vorige week heb ik de aartsbisschop twee keer ontmoet. En hij heeft mij persoonlijk gebeld
toen hij de perschef op non-actief had gezet.”
Vicaris-generaal
De Korte is als hulpbisschop ook vicaris-generaal. Maar zijn portefeuille is bescheiden: onderwijs en oecumene. De Korte heeft niettemin een volle agenda. Als bisschop gaat hij voor in vormsel-
en jubileumvieringen en geeft hij tal van lezingen. Hij heeft het uitgestrekte dekenaat IJssellanden onder zijn hoede en is binnen de bisschoppenconferentie referent voor kerk en samenleving.
