'Geestelijke maagden' stonden pastoor bij in schuilkerk

Hilversum (ANP) 29 augustus 2007 - Petrus Parmentier (1599-1681), de eerste pastoor van de schuilkerk die in het huidige museum Ons' Lieve Heer op Solder in het centrum van Amsterdam was gevestigd, kon het werk niet alleen aan. Hij had hulp van 'geestelijke maagden', ook wel klopjes genoemd, die als vrijwilliger niet alleen in de kerk werkten, maar ook zijn huis schoonhielden. Zij regelden de koorzang en stonden zieken en armen bij.

Expositie
In de archieven van de Orde van de Augustijnen, waarbij Parmentier was aangesloten, zijn onlangs de namen van de 'geestelijke maagden' gevonden. Een expositie, die op 29 september in Ons' Lieve Heer op Solder wordt geopend, belicht hun leven en taken. Aan de hand van voorwerpen, tekeningen en documenten wordt hun tot nu toe verborgen geschiedenis belicht.

Mystieke verplaatsing
Twaalf vrouwelijke kunstenaressen hebben zich op verzoek van het museum door de geestelijke maagden laten inspireren. Hun commmentaar op het werk van de klopjes is op de expositie te zien. Elly Strik (1961) verbeeldt in een tekening de mystieke verplaatsing van een vrouw. Mary Roosen (1957) bouwde een installatie van gebreide en gehaakte zonnebloemen, die bijna tot het plafond van de schuilkerk reiken, en Merina Beekman (1960) probeert demonen en boze geesten te bezweren met een installatie van veertig handjes van textiel.

Inmetselen
De expositie in Amsterdam maakt deel uit van het project 'Verborgen Vrouwen. Stadskluizenaressen, geestelijke maagden en vrouwen van nu'. De aanleiding daarvoor zijn de inzending van een team van de Universiteit Leiden voor de academische jaarprijs 2006 en de publicatie van het boek Lives of the Anchoresses, waarin Annke Mulder-Bakker middeleeuwse stadskluizenaressen beschrijft. Die vrouwen lieten zich vrijwillig in een 'kluis' inmetselen. Een bekend voorbeeld is Zuster Bertken, die 57 jaar ingesloten zat in de muur van de Buurkerk in Utrecht.

Stadskluizenares
In het kader van het project komt in het weekeinde van 13 en 14 oktober in de Maartenskerk in Zaltbommel de wereld van vrouwen als Zuster Bertken tot leven. Het oorspronkelijk interieur, met kluisjes, wordt gereconstrueerd en er zijn rondleidingen, koorzang en lezingen. Het hoogtepunt is de uitvoering van delen van de dertiende-eeuwse liturgie van het sacramentsfeest van stadskluizenares Juliana van Cornillon. Die muziek is voor het eerst te horen.