Op vrijdag, een onthoudingsdag, eten katholieken van oudsher vis, omdat het eten van vlees op die dag niet was toegestaan.
Geen vlees, wel vis
Tot ver in de twintigste eeuw waren alle vrijdagen dagen van volledige Onthouding. De gelovige werd geacht op die dagen geen vlees van de
dieren van het land te eten. Als vlees verboden was, en er toch gewoon gewerkt moest worden, hoe dan op krachten te blijven? Het antwoord was eenvoudig: door vis te eten. Vandaar dat
Vrijdag voor katholieken lange tijd een Visdag was.
Kerkelijk wetboek
Volgens het meest recente kerkelijk wetboek is de vrijdag nog altijd een dag waarop katholieken zich moeten onthouden van het eten van vlees of van een andere
voedselsoort, conform de voorschriften van de bisschoppenconferentie van hun land (CIC, can. 1251).
Vrijdagsonthouding nu
De Nederlandse bisschoppenconferentie schreef in 1989 voor, dat de gelovige aan de plicht tot onthouding op vrijdag kan voldoen door zich in eten en drinken, in roken of in andere genoegens
duidelijk te beperken. Vlees hoeft de gelovige dus niet meer perse te laten staan. Het zal daarom nog slechts een kwestie van tijd zijn, eer in de kantines van veel van oorsprong katholieke
zieken- en bejaardentehuizen de nog altijd verplicht geachte vis van het vrijdagsmenu verdwijnt...
Vis droeg volgens de middeleeuwers bij aan de doelstelling van het vasten: de contemplatie, de concentratie op het geestelijke en ook het kuis zijn. Dat vertelt historica en visliefhebber Petra van Dam in deze reportage die Studio RKK in februari 2005 maakte, naar aanleiding van een tentoonstelling over vis in het Utrechtse Centraal Museum.
